Bir robotun tek meyveyi kaç saniyede topladığı kolay pazarlanır. Fakat işletmenin satın aldığı şey saniye değil, vardiya sonunda kasaya giren sağlam üründür. Benim tezim, hasat robotu yatırımının nominal çevrim süresiyle değil; algı, hareket, başarısız deneme, temizlik, arıza ve insan müdahalesi düşüldükten sonra kalan kullanılabilir saatle değerlendirilmesi gerektiğidir.
Kapasite zincirin en yavaş halkasıdır
Kamera ürünü bulur, planlayıcı yol üretir, kol yaklaşır, uç efektör kavrar veya keser ve ürün kasaya bırakılır. Bu adımların her birinde bekleme ve başarısızlık vardır. Yalnız başarılı koparma süresini ölçmek, hatadan toparlanmayı ve görünmeyen meyveyi dışarıda bırakır.
Gerçek kapasite için saatlik görülen ürün, denenen ürün, başarıyla toplanan ürün ve hasarsız ürün ayrı sayılmalıdır. Sistem bir saatin yalnız kırk dakikasında otomatik kalabiliyorsa katalog hızı tam vardiyaya çarpılamaz.
Duruşun ekonomik değeri yazılmalı
Temizlik, kalibrasyon, kasa değişimi, batarya veya kablo, operatör çağrısı ve yazılım yeniden başlatma toplam sahip olma maliyetidir. İşletme bu süreleri kayıt altına almadan işçilik ikamesi hesabı yapamaz.
Karşı görüş, yazılım olgunlaştıkça bu kayıpların hızla düşeceğidir. Düşebilir; ancak yatırım kararı bugünkü doğrulanmış kullanılabilirlik üzerinden kurulmalı, gelecek iyileştirme şirket hedefi olarak ayrı tutulmalıdır.
Sözleşme vardiya sonucuna bağlanmalı
Pilot sözleşmesinde medyan ve kötü yüzde dilimde çevrim süresi, otomatik çalışma oranı, manuel kurtarma süresi ve hasarlı ürün oranı tanımlanabilir. Yalnız ortalama değer, zorlu saatleri saklar.
Ölçekleme kararı en az bir üretim sezonunda aynı işin insan ekibiyle maliyet ve kalite karşılaştırmasına dayanmalıdır. Robotun değeri hızlı bir hareket değil, öngörülebilir üretim saatidir.
Temel görüş
Nominal hız ile gerçek kullanılabilirlik arasındaki fark, yatırım geri dönüş süresini katlayabilir.
Türkiye için ne ifade ediyor?
Türkiye'de hasat robotu alımlarında ödeme ve ölçekleme; sağlam ürün, otomatik çalışma oranı, duruş ve manuel müdahale göstergelerine bağlanmalıdır.
Başvuru kaynakları
Yazıdaki olgusal çerçeve aşağıdaki kaynaklarla desteklendi; yorumlar köşe yazarına aittir.
